Ticaret Haritası

  1. Anasayfa
  2. »
  3. İhracat
  4. »
  5. İthalat ve İhracatta Mal Teslim Şekilleri

İthalat ve İhracatta Mal Teslim Şekilleri

admin admin -
21 0

Bir malı ihraç ederken ya da ithal ederken malın nerede ne şekilde teslim edileceğinin belirtilmesi çok önemlidir. Maliyet tablolarınızı değiştirecek unsurlar karşınıza çıkabilir.

Uluslar arası kabul görmüş kısaltmalarıyla teslim şekillerini aşağıdaki listede bulabilirsiniz.

Dış Ticarette Teslim Şekilleri :
EXW-Ex Works: Fabrikada Teslim
FCA-Free Carrier: Taşıma Vasıtasının Yanında Teslim
CPT-Carriage Paid To: Navlunu Ödenmiş
CIP-Carriage and Insured Paid To: Navlunu ve Sigortası Ödenmiş
DAT-Delivered At Terminal: Terminalde Teslim Edilecek
DAP-Delivered At Place: Belirtilen Noktada Teslim Edilecek
DDP-Delivered Duty Paid: Gümrük Vergileri Ödenmiş Olarak
FAS-Free Alongside Ship: Geminin Civarında Teslim
FOB-Free On Board: Gemiye Yükleyerek Teslim
CFR-Cost and Freight: Mal Bedeli ve Navlunu Ödenmiş Olarak
CIF-Cost,İnsurance And Freight: Mal Bedeli, Sigorta ve Navlun Ödenmiş

Sadece CIP ve CIF teslim şekilleri satıcının malları sigortalamasını öngörür.

EXW (Ex Works – İşletmede Teslim)

Almak ya da satmak istediğiniz ürünün üretim alanında teslim edileceğini belirtir. Örneğin siz bir üreticisiniz ve ürünlerinizi Hindistan’a ihraç edeceksiniz. Eğer anlaşmanızı EXW olarak yaptıysanız Hindistan’dan malı isteyen müşteri sizin fabrikanıza bir araç göndererek ürünleri sizden teslim almalıdır. Tüm masraflar ve gümrükleme işlemleri alıcıya aittir.
Not : Eğer aracılık yapan yerli bir firma yoksa bu yöntemin kullanımı zordur. Örnek verdiğimiz gibi Hindistan’dan bir müşterinin Türkiye içinde taşıma yapacak tır/kamyon bulması oldukça zor olacaktır. Müşterinin talebi üzerine tüm masrafları kendisi tarafından karşılanmak üzere taşıma ve belgelendirme konusunda sorumluluk sizde olacaktır.

FCA (Free Carrier) : Belirlenen Yerde Taşımacıya Teslim

Bu şekilde teslime anlaşılmışsa, satıcı malları gümrük işlemlerini tamamlar ve belirlenen yerde (demiryolu, yük istasyonu, konteyner parkı, çok amaçlı bir yük terminali ya da bunlara benzer başka herhangi bir nokta olabilir) alıcıya ya da alıcının göstereceği nakliye unsuruna devreder. Teslimden itibaren ürünle ilgili tüm masraf ve riskler artık alıcınındır.
Not : Eğer ihracatı yapan taraf sizseniz, gönderdiğiniz ülke içindeki taşıma, sigorta ve vergi gibi yükümlülükleri üstlendiğinizi unutmayın. Mali bedelleri alıcıya yansıtabilirsiniz fakat ürününüzün taşınmasıyla ilgili riskleri göz önünde bulundurun.

FOB sadece Gemi teslimini ifade ederken FCA ise tır, tren vagonu gibi herhangi bir taşıma aracı olabilir.


FAS (Free Alongside Ship) : Gemi Yanında Teslim

Eğer FAS olarak anlaşma yapıldıysa satıcı malları geminin yanına kadar ulaştırmakla sorumludur, gemi açıkta demirli ise mavnalarla geminin yanına kadar götürülür.

Tesliminden itibaren mallarla ilgili tüm sorumluluk ve masraflar alıcıya aittir. İhracat ile ilgili tüm belgeler alıcı tarafından hazırlanır. Gümrük işlemleri alıcı tarafından yapılır. Alıcı firma malın gönderildiği ülkede ihracatçı gibi hareket edemeyecekse bu teslim şekli tercih edilmemelidir.

Müşterinin talebi üzerine; satıcı masraflar müşteriye ait olmak üzere yükleme belgesinin düzenlenmesini sağlar, varış limanında malları teslim alabilmesi için müşteriye gönderir.

Müşteri aradaki anlaşmaya uygun olarak mal bedelini öder. İhracat ve ithalat ile ilgili gerekli belgeleri hazırlar, Gümrük masraflarının tümünü öder. Taşıma acentası ile anlaşma yaparak, geminin yükleme limanına yaklaşık ne zaman varacağını satıcıya bildirir. Yükleme emrine hazır tutulan malları teslim alır. Bu andan itibaren bütün masraflar ve risk alıcıya aittir.

FAS terimi, yalnızca deniz ya da nehir taşımacılığı çerçevesinde kullanabilir.


FOB (Free On Board) : Gemi Bordasında Teslim

FOB olarak anlaşma yapıldıysa satıcı malları alıcı tarafından ayarlanmış olan gemiye yüklemeyi gerçekleştirir. Uluslar arası ticarette en çok kullanılan yöntemlerin başında bu yöntem gelir. Eğer siz ithalatçı iseniz bir taşıma firmasıyla anlaşma yaparsınız. Mallar geminin küpeştesine (güvertesine) geçtikten sonra meydana gelebilecek her türlü hasar, kayıp ve masraflar alıcının sorumluluğundadır. Satıcı ihracat için gerekli tüm belgeleri hazırlar ve malların gümrük işlemlerini tamamlayarak teslim eder.
İlk kez taşıma yaptıracaksanız uluslar arası taşımacılık yapan firmalar listesine göz atabilirsiniz.

Satıcı müşterinin ülkesinde kullanacağı lüzumlu belgeleri hazırlar, gümrük işlemlerini tamamlar. Müşteriye yüklemenin yapıldığını bildirir. Düzenlenen taşıma belgesini ve alıcının ülkesindeki kullanacağı gerekli diğer belgeleri hazırlayarak ödeme şekline göre alıcıya gönderir. Ürün geminin güvertesine geçene kadar meydana gelebilecek her türlü hasar ve kayıp satıcının sorumluluğunda olacaktır.

Müşteri sözleşme koşullarına uygun olarak mal bedelini öder. İthalat için gümrük belgelerini düzenleyerek gümrük işlemlerini tamamlar. Gümrük vergilerini öder. Taşıma firmasıyla ile anlaşma yaparak navlun bedelini öder. Yükleme limanında mallar geminin güvertesine geçtikten sonra malla ilgili tüm masraf ve riskler alıcının sorumluluğundadır.


CFR (Cost And Freight) : Mal bedeli ve Nakliye

Bu teslim şeklinde satıcı (sigorta hariç) tüm masraf ve riskleri üstlenerek malları yükleneceği limana kadar getirir. Gümrük işlemlerini yaptırır ve Navlun ücretini ödeyerek yüklemeyi gerçekleştirir. Bu andan itibaren navlun dışındaki malla ilgili tüm masraf ve riskler alıcıya aittir.

Satıcı olarak malı ve müşterinin ülkesinde kullanılacak gerekli belgeleri hazırlarsınız. Gümrük işlemlerini yaparsınız. Anlaşmasını yaptığınız geminin ödemesini de yaparsınız ve gemi müşterinin istediği limana varıp gemi güvertesinden geçtiğinde sizin sorumluluğunuz bitmiş olur.

Müşteriniz, kendi ülkesindeki gümrük vergilerini öder, mallarını boşaltır liman masraflarını öder ve malları teslim alır.

CFR Yöntemi genelde üreticinin yurtdışına çok mal sevk edip nakliye bedellerinde taşımacı firmalardan uygun fiyatlar alabildiği için tercih edilir. Yani müşteri yılda 1 konteyner mal çekiyorsa nakliye firmasından 2000$ fiyat alırken, satıcı yılda 1000 konteyner mal gönderiyorsa nakliye firmasından 1500$ fiyat alabilir.

CIF (Cost, Insurence And Freight): Mal bedeli, Sigorta ve taşıma

Bu yöntemde (bir üstte bahsedilen CFR’den farklı olarak) üretici/satıcı sigorta primi de dahil olmak üzere navlun, yükleme masrafları ve riskleri alır. Malın müşterinin istediği limana varana kadar olan tüm masraflar ve riskler sigorta dahil olmak üzere kendisindedir.

CPT (“Carriage Paid To….”) : …..’e kadar ödenmiş taşıma

Bu teslim şeklinde taşıma sırasında çok araç değişikli olduğu durumlarda kullanılır. Satıcı müşteriyle anlaştığı yere kadar navlun ücretini öder. Malları ilk taşıyıcının gözetimine devrettiği andan itibaren malla ilgili bütün risk ve navlun dışındaki masraflar genel bir kural olarak alıcıya geçer.

Müşteri mal bedelini öder ve ithalat için gümrük belgelerini düzenleyerek gümrük işlemlerini tamamlar. Gümrük vergilerini öder. Malların ilk taşıyıcıya tesliminden itibaren navlun dışındaki malla ilgili tüm masraf ve riskler kendisine aittir. Transit taşıma nedeni ile doğabilecek gümrük masraflarını da müşteri karşılar. Navlun bedeline dahil olarak anlaşılmamışsa boşaltma masraflarını ödeyerek cirolu konşimentoyu acentadan teslim alır.

CIP (“Carriage and Insurance Paid To…”) : “Sigorta dahil ,….’e kadar taşıma”

Bu teslim şeklinde satıcı (yukarıda anlatılan) CPT’den farklı olarak sigorta primiyle beraber navlun ve yükleme masrafları ve riskleri üstlenerek malları yükleyeceği limana getirir. Anlaşmış olduğu gemi acentasıyla yüklemeyi yapar ve müşteriye bildirir. Sigorta primini ödemek suretiyle yüklediği mal cinsine uygun olan en dar kapsamlı nakliyat sigortası yaptırır.
Ancak müşteri beklenmedik risklere (lokavt, grev, savaş, doğal afet vb.) karşı sigorta istiyorsa primini kendisi ödemek şartıyla satıcıdan sigorta kapsamının genişletilmesini isteyebilir. Satıcı tarafından mal bedelinin %10 fazlası ile yaptırılır.

DDP (Delivered Duty Paid) : Vergileri Ödenmiş Teslim

Satıcının ihracat yaptığı ülkede de gümrük vergileri dahil olmak üzere tüm vergileri üstlendiği bir yöntemdir. Malı hem ihraç eder, hem giden ülkeden teslim alır ve müşteriye ulaştırır. Eğer ihracatçı iseniz malı gönderdiğiniz ülkede ofisiniz yoksa tavsiye edilecek bir yöntem değildir.

DAT (Delivered At Terminal) : Terminalde Teslim

Satıcının, malların anlaşılan bir terminale ulaşıncaya kadar riskleri üstlendiği bir yöntemdir.

DAP (Delivered At Place) : Belirtilen Noktada Teslim

Satıcının müşteriyle anlaştığı belirli bir noktada malları teslim ettiği yöntemdir. DAP daha önceki DAF,DES, ve DDU’nun yerini almıştır. Teslim noktasına kadar olan tüm risklerden satıcı sorumludur.
Çoklu vasıta değişikliğinin olacağı ya da satıcının malı gönderdiği güzergahta terör gibi beklenmedik sorunların yaşanacağını düşünüyorsanız bu yöntemi kullanabilirsiniz.

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın